Search
  • minekobal

"Ancora Imparo"​ - 80 yaşında bile “HALEN ÖĞRENİYORUM” diyen meraklı bir sanatçı Michelangelo

Bu sözü ilk öğrendiğimden bu yana, her yıl başında o yıl kullanacağım günlük not defterinin açılış sayfasına Michelangelo’nun “Ancora Imparo (İtal.) Halen öğreniyorum” sözünü yapıştırıyorum. Aslında defterime güzel sözleri yapıştırmayı ve ara ara bakmayı seviyorum, defter belki eski bir alışkanlık olabilir ama merak etmeyin cep telefonumun notlar bölümünde de sözler bölümü mevcut.


Tarihin en büyük dehalarından biri olan sanatçının 80'li yaşlarında bu söz; hayatının anlamı öğrenmek, merakla keşfetmek ve kendini aşmak olan tüm insanlara bıraktığı en büyük miras.


1475 yılında doğan, Rönesans Dönemine eşsiz eserleriyle damga vurmuş, “Gerçek sanat eseri, ilahi mükemmelliğin gölgesinden başka bir şey değildir” diyen sanatçı henüz 24 yaşında iken Hıristiyan heykelciliğinin ilk gerçek eseri olarak kabul edilen Pieta’dır. Pietà; çarmıhtan indirilen İsa'nın annesinin kucağına aldığı acıklı ve duygusal anın betimlenmesidir. Hz.Meryem ve Hz.İsa’nın sanki canlıymışçasına benzetip damar kıvrımlarına kadar yonttuğu bu eserini, denediği 3 mermer bloğun istenmedik bir yerden kırılması üzerine başladığı dördüncü mermerde bitirmiştir. Latince Pietās ‘merhamet’ anlamında kullanılan bu kelime Pietà (İtal.); Pity (İng.); (acıma) olarak günümüzde kullanılır. Pietà'nın Michelangelo'nun kendisi için taşıdığı büyük anlam, onun sanatçının imzaladığı yegane eser olmasından bellidir. Michelangelo imzasını, Meryem'in kıyafetini bir arada tutan kuşağın üstüne yontmuştu. Heykel bugün, saldırıya karşı cam bir muhafazayla korunduğu Roma Vatikan’da San Pietro Katedrali'nde özel bir yerde sergileniyor.


"Michelangelo: İnsanlar, benim ustalığımı elde etmek için ne kadar sıkı çalıştığımı bilseler, onun o kadar hayret edilecek bir şey olmadığını anlarlar."


En ünlü eseri olan çocuk kral Davud’un heykelini yaptığında henüz 26 yaşındadır. Antik Çağ’dan beri bu boyutlarda bir heykel yapılmamıştı ve 5 metreye yakın devasa boyuttaki bu eseri tek başına, mermer bloğun yanına bir geçici ev inşa ederek yaratmıştır.


Michelangelo’ya göre Davut heykeli, yapmaya başladığı mermer bloğun zaten içinde vardı ve kendisi onu sadece yontup dışarı çıkarmıştı. Tıpkı, insan ruhunun ve yaratıcılığının kendi içinde bulunduğu gibi. Sanatçı aslında hepimizin içinde aslında bir cevher olduğunu bunu ortaya çıkarmak için merak etmek, okumak, araştırmak ve denemek gerektiğini söylüyor çünkü Davud heykeli, kenara atılmış bir mermer blokundan yapılmıştı. Floransa’ya heykel yapımı için getirilen mermer, 40 yıl boyunca hiç bir sanatçı tarafından seçilmemişti. Ancak o zamanlar henüz 26 yaşındaki Michelangelo bu dev mermeri alıp ortaya Davud heykelini çıkarmıştı.


Sanatçının Kıyamet Günü tablosuna müstehcen olduğu için karşı çıkan Papa IV. Paulus eseri düzeltmesini Michelangelo’dan isteyince : “Papa’ya söyleyin, bu mesele halledilir ama önce kendisi yaşadığımız bu dünyayı uygun ve yaşanılır bir hale getirsin, sonra da bu tablo da aynı uygunluğa girecektir.” Diyerek özgüvenini ve serine sahip çıkma yeteneğini göstermiştir. Michelangelo tarafından Papa II. Gulio’nun anıt mezarı olarak tasvir edilen “Musa’nın Hükmü” heykeli bittiğinde o kadar gerçekçi duruyormuş ki rivayete göre Michelangelo heykeli tamamladıktan sonra çekici ile heykelin dizine vurarak “Konuş!” demiştir.


Gerçek bir Rönesans insanı olan Michelangelo sadece bir heykeltıraş, ressam ve mimar değildi. Görsel sanatlardaki başarısı kadar fonetik sanatlarda da iddialıydı. Yüzlerce şarkı sözü yazan bir şairdi.

Tarihin en büyük sanatçılarından biri olan Michelangelo neden bu kadar yaratıcıydı ve günümüze nasıl tercüme edelim?

  1. Çok fazla eser deneme şansı olan bir atölyeye çırak verilmişti. Günümüze Tercümesi: İyi eğitim alır, çok fazla pratik yapar ve hata yapma şansınız olan ortamda olursanız merakınız artar ve yaratıcı eser ortaya koyarsanız.

  2. İyi eser ortaya koyma sürecinde yanılma hakkının olacağı, dönemin öncü ve Özgür düşüncelerine sahip, onu destekleyen ailelerin yanında çalıştı. Günümüze Tercümesi : Çalıştığımız liderlerin trendleri takip eden, meraklı ve yeniliğe açık olması başarımıza büyük katkı sağlar

  3. Antik Çağ düşüncesi, şiir başta olmak üzere, entellektüel dünya ile ilgilenmeye başlar. Dante ‘yi defalarca okur, kendisi de şiir yazar. Günümüze Tercümesi: Felsefe okumak bize sürekli “Neden” sorusu sorma yeteneği kazandırır. Dogmaları kabul yerine daha iyisini düşünmek için merak etme pratiği kazandırır.

"Sanatçı mermeri yonttukça düşünen adam heykelini ortaya çıkarır; heykele bakan adamsa anlamak için beynini yonttukça kendini ortaya çıkarır" sözü ile düşünmenin ve sorgulamanın değerini kendi mesleği üzerinden harika betimlemiştir.


Michelangelo 88 yaşında hayatını kaybedene dek çalıştı ve sayısız eser ortaya koydu. Ölümünden 6 gün öncesine kadar Milano’da bulunan Rondanini Pietà üzerinde çalışıyordu. Ölümünden sonra, 50.000 flortin (bugünkü değer ile yaklaşık 40 milyon dolar civarı) bir miras bırakmasına rağmen mütevazi bir yaşam sürüyordu.

Yarattığı eserler ile 500 yıl sonra milyonlarca insana keyif veriyor, ilham oluyor ve en meraklı halleri ile neden sorusunu sormalarına katkı sağlıyor.


Fatih Yedikardeş




0 views

©2019 by meraklısına.... Proudly created with Wix.com